Cykl pracy serca

Cykl pracy serca (cykl hemodynamicznym) to okres trwający pomiędzy jednym a drugim skurczem. Jest wynikiem działania układu przewodzącego serca.

W czasie cyklu wyróżnia się dwie fazy. W pierwszej z nich, fazie rozkurczu, zastawki przedsionkowo-komorowe są otwarte, zaś zastawki półksiężycowate zamknięte. Dochodzi do biernego napływu krwi przez przedsionki do komór, po czym następuje skurcz przedsionka zwiększający objętość krwi znajdującej się w komorach. W rezultacie zwiększa się ciśnienie panujące w komorach, dochodzi do skurczu komór i zamknięcia zastawek przedsionkowo-komorowych (ton pierwszy serca). Rozpoczyna się faza skurczu.

W fazie skurczu ciśnienie w komorach wzrasta, a objętość komór nie ulega zmianie. Kiedy ciśnienie panujące w komorach zrówna się z ciśnieniem panującym w aorcie i pniu płucnym otwierają się zastawki półksiężycowate i dochodzi do wyrzutu krwi. Mięsień ponownie ulega rozkurczowi, a ciśnienie panujące w komorach spada, co powoduje zamknięcie zastawek półksiężycowatych (drugi ton serca). Zastawki przedsionkowo-komorowe otwierają się wówczas, gdy ciśnienie w komorach będzie niższe niż w przedsionkach.

Najdłużej trwa okres skurczu. Czynność serca w spoczynku u osoby zdrowej wynosi około 72 skurczów / min. W ciągu jednej minuty serce jest w stanie przepompować 4-5 litry krwi (pojemność minutowa serca), podczas wysiłku nawet do 20 litrów. Wynika stąd, że podczas jednego skurczu do aorty trafia około 80 ml krwi (objętość wyrzutowa).

Dorota Kozera
  • A. Bochenek, M. Reicher: Anatomia człowieka, Tom II.
  • J. Sokołowska-Pituchowa: Anatomia człowieka.
  • J. Bullock, J. Boyle, M. B. Wang: Fizjologia, seria NMS.
  • A. Szczeklik: Choroby wewnętrzne, Tom I.
  • J. Tatoń, A. Czech: Diagnostyka internistyczna.
  • V. Kumar, R.S. Cotran, S.L. Robbins : Robbins Basic Pathology.