Nos

Nos (łac. nasus externus) ma kształt trójściennej piramidy zlokalizowanej pośrodku twarzy. Wyróżnione zostały: podstawa piramidy, trzy powierzchnie oraz trzy brzegi. Podstawa nosa jest trójkątna i w większości przypadków położona poziomo lub pochylona do przodu. Powierzchnie boczne, również trójkątne, są nieruchome u góry oraz ruchome w swojej części dolnej tworzącej skrzydła nosa. Trzecia powierzchnia, tylna, jest strukturą umowną przechodzącą w jamę nosową. Brzeg przedni stanowi grzbiet nosa przechodząc ku górze w nasadę nosa (miejsce połączenia z czołem), a ku dołowi w wierzchołek nosa. Brzegi boczne tworzą zaś obustronnie bruzdę nosowo-skrzydłową.

Budowa nosa oparta jest na szkielecie kostnym, chrzęstnym (chrząstka przegrody, parzyste boczna i skrzydłowa), mięśniowym (mięsień nosowy, obniżacz przegrody, dźwigacz wargi górnej i skrzydła nosa) i warstwie skórnej. Unaczynienie tętnicze pochodzi od tętnicy ocznej (t. grzbietowa nosa), twarzowej (t. kątowa) i w niewielkim stopniu podoczodołowej. Krew odpływa natomiast żyłą oczną i twarzową. Nos posiada unerwienie ruchowe zapewnione przez nerw twarzowy oraz czuciowe, za które odpowiedzialny jest nerw trójdzielny (jego pierwsza i druga gałąź).

Dorota Kozera
  • A. Bochenek, M. Reicher: Anatomia człowieka, Tom II.
  • W. Z. Traczyk, A. Trzebski: Fizjologia człowieka z elementami fizjologii stosowanej i klinicznej.
  • A. Szczeklik: Choroby wewnętrzne, Tom I.